Category: Sống

Là đọc sách trở lại

Nói là đọc lại, vì trước kia, khi còn học phổ thông tôi đã từng rất thích đọc sách, ngoài sách giáo khoa, tôi cũng tìm kiếm, mò mẫm các loại sách khác để đọc. Nhưng vì những lí do rất là hợp lý, tôi đã bỏ rơi mất thói quen này. Cho đến một ngày…

Làm trong lĩnh vực sản xuất video, niềm đam mê của tôi là các thiết bị công nghệ, máy tính, máy ảnh, drones, lens, … nên lẽ dĩ nhiên, mọi gom góp của tôi đều đầu tư vào những món đồ chơi đó… chứ không phải sách.

Nhưng mọi chuyện đã thay đổi từ cách đây khoảng 6 tháng, bởi chính các con của tôi.

Công nghệ và Alpha Gen

Như hình ảnh thường thấy ở các gia đình có con nhỏ đang độ tuổi từ 5-10 hiện nay vào buổi tối là: Cả nhà đều dán mặt vào các thiết bị số: SmartTV, smart phone, tablet, máy tính, …

Gia đình tôi của cách đây 6 tháng cũng vậy. Sau bữa cơm, tôi sẽ ngồi máy tính (nhà tôi có 1 PC + 2 laptop), vợ tôi sẽ xem phim trên điện thoại (hoặc laptop), ông bà thì xem ti vi. Hai đứa con tôi, một 6t, một 7t dù ngồi vào bàn để học, nhưng tôi thấy chúng không tập trung được nổi năm phút. Chỉ một lúc là lại xán đến chỗ tôi hoặc chỗ mẹ nó để xem những gì đang xuất hiện trên màn hình.

Tất nhiên, chúng bị quát bị mắng, và bị ép quay trở lại bàn học!

Tôi bàn với vợ và quyết định sẽ không được đụng đến máy tính, điện thoại trong lúc chúng học. Chỉ làm điều đó khi chúng đã đi ngủ! Nhưng hai vợ chồng không duy trì được bao lâu, bởi thế giới của chúng tôi từ khi cưới nhau đến giờ đã gắn liền với thói quen đó rồi. Và suốt những ngày hè, để được yên, chúng tôi cũng cho chúng tiếp xúc với điện thoại, với các chương trình trên SmartTV rồi.

Trẻ sẽ noi theo người lớn

Suy nghĩ của tôi khi đó: Trẻ con sẽ làm theo những gì mà bố mẹ chúng làm, muốn chúng tự giác ngồi vào bàn để đối mặt với những cuốn sách, thì bố mẹ cũng phải như thế. Vậy là tôi quyết định sẽ mua sách về đọc.

Khi đó tôi cũng dành được một ít tiền, dự định mua một chiếc Gimbal về làm video du lịch, video review thiết bị, nhưng vì các con, tôi sử dụng số tiền đó để mua sách.

Tôi chọn mua sách thiếu nhi, truyện tranh cho bọn trẻ; sách về nuôi dạy trẻ các nước cho vợ; và sách kinh tế, marketing, kỹ năng sống cho tôi.

Những đơn sách đầu tiên về, chúng tôi háo hức mở hộp đựng, giống như những video bóc trứng mà chúng thích xem trên Youtube, và chúng hỏi: “Sao Ba lại mua nhiều sách thế ạ?” Làm sao để giải thích cho chúng hiểu được đây ta?

Chợt nhớ đến một bộ phim hoạt hình mà chúng rất thích xem khi đó – “The SpongeBob Movie” trong đó, ngay đoạn đầu phim là cảnh thuyền trưởng vào một hòn đảo, tìm thấy một hòm kho báu, trong đó có một cuốn sách. Tôi bảo: Vì mỗi cuốn sách là một khi báu, như trong phim SpongeBob ấy, nhưng không phải ai cũng có thể tìm thấy kho báu trong sách, chỉ những người đặc biệt mới thấy được kho báu.

Đến thời điểm viết bài này, tủ sách gia đình tôi đã vượt qua con số 200 cuốn. Nhờ các con, hai vợ chồng tôi cũng đã tìm được những kho báu vô cùng quý giá từ những cuốn sách. Chúng đã làm thay đổi cuộc đời vợ chồng tôi – và cả các con tôi nữa.

Giờ đây, mỗi tối, sau bữa cơm, hình ảnh mà ai đến nhà tôi cũng phải ngạc nhiên là cả nhà cắm đầu vào những cuốn sách. Riêng tối thứ 7, chúng tôi cùng ngồi phim hoặc đi ăn vặt thứ gì đó ở bên ngoài.

Đúng là tôi chưa đọc hết 200 cuốn sách, tôi mới đọc được khoảng 20 cuốn, nhưng tôi vẫn đang tiếp tục đặt những đơn sách khác từ Fahasa. Bởi tôi mua sách để chuẩn bị hành trang cho các con tôi. Tôi đã mất 30 năm để tìm thấy những điều giá trị trong sách, tôi không muốn chúng mất chừng ấy thời gian.

Đúng là tôi cũng chưa thể áp dụng tất cả những điều đã lĩnh hội được qua những cuốn sách tôi đã đọc, nhưng những gì tôi đang áp dụng đang làm cho công việc, cuộc sống trở lên dễ thở hơn. Những thắc mắc trước kia của tôi dần dần được trả lời. Tôi rũ bỏ được sự tự ti. Tôi có nhiều ý tưởng cho công việc. Ngôn ngữ viết/nói của tôi cũng linh hoạt hơn.

Có lẽ, điều tôi tâm đắc nhất từ những thứ tôi học được từ sách là từ Pixar, là của Ed Catmull: “Nói ra một câu khẩu hiệu thì dễ, sống với đúng câu khẩu hiệu đó lại là một chuyện hoàn toàn khác.” Mà tôi sẽ trình bày điều này trong một bài chia sẻ khác của mình!

Dù đọc rất nhiều sách, thấm đẫm rất nhiều bài học về giáo dục khích lệ từ những người đi trước, nhưng khi phải đối mặt với những tình huống cụ thể, ta thường lại bị cuốn theo một cách hành xử sẽ mang đến kết quả ngược lại.

Thời học cấp 2, cấp 3, tôi thường nghe thấy bố mẹ các bạn tôi mắng mỗi khi chúng tôi đạt điểm không tốt. Và sau mỗi lần như vậy, câu chốt là: Học thì ấm vào thân mày chứ học cho bố/mẹ mày đâu.

Sự thật có đúng là vậy không? Khi bố mẹ nói với con câu như thế?

Về mặt bản chất, chẳng có gì sai trong câu nói đó cả. Rõ ràng, việc học là tốt cho con, là để ấm vào thân chúng nó. Sai làm sao được. Vậy mà tại sao nói mãi chúng nó vẫn chẳng hiểu ra vậy trời.

Hôm rồi, sau bữa cơm, tôi ngồi đọc sách, vợ bảo: “Hôm nay An có điểm thi học kỳ II rồi đấy, Anh đã hỏi con chưa?” Tôi bèn quay sang hỏi con. 
– Điểm thi của con thế nào? Nói cho Ba nghe với! 
– Con được một con 10 và một con 9 ạ. 
– Ồ, tuyệt! Điểm 9 của môn gì vậy?
– Dạ, môn Toán ạ.
– Sao vậy, con đã làm nhầm ở chỗ nào thế. 
– Cái bài đó hôm trước có 1 bạn lên bảng làm, cô giáo bảo đúng, con làm kết quả đúng như thế, mà lại bị sai. Nên sai là tại cô giáo. 
– Đổ lỗi tại cô giáo là con đang trốn tránh, cũng giống như bữa trước con hỏi Ba về việc một người có tiền mà làm mất tiền rồi đổ cho không may mắn ấy. Con không được đổ lỗi cho người khác với bất cứ việc gì liên quan đến mình. Okie? 
– Vâng, con nhớ rồi ạ. 
– Con có thích điểm 10 hơn không?
– Dạ, có ạ! 
– Vậy lần sau con phải cẩn thận hơn khi làm bài nhé. 
– Vâng! Con cảm ơn Ba.

Sau đó tôi nói chuyện thêm với cháu về việc cần phải sử dụng giấy nháp với môn toán, phải luôn nghi ngờ mọi thứ, không được chủ quan, không được tự mãn, phải bla bla bla.

Khi hai ba con nói chuyện xong, vợ tôi mới quay sang nói về điểm 9 đó, với giọng điệu tỏ rõ sự không hài lòng. Vợ tôi gọi cho cô giáo chủ nhiệm để hỏi về điểm 9 đó ngay trước mặt con. Rồi kể lại cho con rằng cô bảo con thế này, cô bảo con thế kia, và chốt lại: Con học thì được cho ai?

Vậy rốt cuộc là điểm cho ai?

Con cái là niềm tự hào, hãnh diện của cha mẹ. Nhưng tôi có cảm giác, nhiều bậc cha mẹ đang khiến cho niềm tự hào đó trở thành một nhu cầu của bản thân mình. Nhu cầu được tự hào, cùng hình ảnh đứa bạn vừa khoe thành tích 2 điểm 10 của con nó trên Facebook hôm trước, làm cho họ mất đi sự bình tĩnh vốn có, dẫn đến những hành xử đã vô tình biến việc đạt được điểm 9 là một lỗi lầm vô cùng ghê ghớm, một cái tội trong đầu mỗi đứa trẻ.

Và khi họ đặt ra câu hỏi “Con học thì được cho ai?” hay nói câu “Mày học thì được cho mày chứ được cho bố/mẹ mày đâu” với nhã ý và bản chất cô cùng cao cả, nhưng sự thật là CHÍNH BẢN THÂN họ muốn có được cái điểm 10 đó. Họ đang thể hiện nhu cầu được TỰ HÀO, được HÃNH DIỆN và áp đặt con cái phải thực hiện điều đó thông qua việc học tốt.

Khao khát thể hiện bản thân là có sẵn trong mỗi người, bất kể ở độ tuổi nào. Khi đối diện với từng tình huống cụ thể xảy ra với chính con cái của mình, cần phải dừng lại suy nghĩ thật cẩn trọng trước khi nói ra hoặc làm bất cứ một điều gì. Đừng thể hiện cái nhu cầu tự hào của mình ra một cách mất kiểm soát.

Nói làm sao để việc đạt được một kết quả tốt hơn là mong muốn của con, là khao khát của con, là phải do chính con nói ra. Đó mới chính là HỌC CHO CON một cách đúng nghĩa.

Áp dụng trong quản trị như thế nào?

Đối với những cấp quản lý, lãnh đạo cũng vậy. Đừng bao giờ lãng phí thời gian để nói về những kết quả chưa hoàn hảo của một nhân viên trước mặt những người khác. Nói và hành xử làm sao để nhân viên thấy được việc đạt được một thứ gì tốt hơn, một mục tiêu lớn hơn là một kết quả đáng khao khát của chính họ, chứ không phải là một sự áp đặt.

Nói một câu châm ngôn, hô hào một câu khẩu hiệu thì dễ. Sống với chúng lại là một chuyện hoàn toàn khác. Ai cũng có thể biết tại sao phải thế, nhưng không phải ai cũng biết làm thế nào để đạt được điều đó.

Sáng tạo là yếu tố cốt lõi tạo nên mọi sự thay đổi đột phá trong bản thân mỗi người. Nhưng ít ai biết rằng, mọi sự thay đổi lớn đều là sự tích luỹ của rất nhiều những thay đổi bé xíu, theo thời gian.

Muốn thay đổi phải có sáng tạo. Muốn sáng tạo phải có cảm hứng. Muốn có cảm hứng phải làm sao đây? Có được rồi phải làm sao để giữ được nó đây?

“12 mẹo/bí kíp giúp luôn giữ được cảm hứng“ là infographic mà nếu bạn quyết tâm áp dụng với mình, sẽ giúp bạn có những thay đổi rất tích cực.

SỐNG LÀNH MẠNH

Một ngày của tôi bắt đầu từ 4h45 với một cốc nước lọc. Luôn có một chai nước lọc ở ngay đầu giường. Sau đó tôi đi thể dục buổi sáng. Chạy bộ, cầu lông và vài bài tập ở phòng gym là những loại hình mà tôi tham gia. Nếu bạn bắt đầu mỗi ngày mới bằng sự năng động, bạn sẽ cỏ cả ngày năng động.

Vì dậy sớm, nên tôi cũng đi ngủ khá sớm. Tôi thường đi ngủ vào khoảng từ 22h00-22h30. Không có thứ nước tăng lực nào tốt hơn một giấc ngủ đủ. Nhà sư Thích Nhất Hạnh đã từng viết, đến con nai bị thương, nó cũng biết tìm một nơi yên tĩnh để nằm yên cho vết thương chóng lành.

Một giấc sâu không mộng mị, tỉnh dậy chào ngày mới bằng một cốc nước trong lành, vận động đầu óc bằng việc đọc vài trang sách, vận động thể chất bằng việc thể dục, đó là cách tốt nhất để bạn có một ngày đầy hứng khởi.

LÊN KẾ HOẠCH NGÀY

Viết ra được các việc cần phải hoàn thành trong ngày có ý nghĩa nhiều hơn bạn tưởng. Theo phản xạ của não, viết ra đồng nghĩa với bạn cam kết với chính mình và quyết tâm thực hiện nó.

Khi đã thường trực trong đầu về các việc phải hoàn thành, tôi sẽ tập trung 100% suy nghĩ vào để giải quyết từng việc một. Tôi từng nghe ai nói về việc trong thời đại ngày nay phải làm nhiều việc cùng lúc thì mới là người thành công. Tôi nghĩ đó hẳn phải là một thiên tài. Đối với tôi, không gì hiệu quả hơn bằng sự tập trung toàn bộ trí óc để giải quyết MỘT vấn đề. Như John C. Maxwell viết:”Một vị tướng giỏi chỉ tham chiến trên một mặt trận trong một thời điểm”.

Hoàn thành tưng việc, tâm lý ta cũng tự có được sự khích lệ, hứng khởi. Giống như khi ta đếm ngược để đớn thời khắc giao thừa vậy. Đầy sự phấn khích vì từng việc từng việc đã được ta THỊT gọn, ngon lành! Thà hoàn thành 3 việc trong ngày còn hơn là hoàn thành 20% của 10 việc.

LUÔN HỌC HỎI

Đọc sách giấy là một trải nghiệm hoàn toàn khác với ebook. Khi ebook xuất hiện, nó tiện dụng vì có thể mang đi cả thư viện bất cứ nơi đâu. Nhưng giờ khác rồi. Facebook và các mạng xã hội khác đã khiến ta tiếp xúc với thiết bị công nghệ cả ngày, nên đọc ebook sẽ cho cảm giác gần như đọc tin tức, blog online vậy.

Tôi thường đọc song song 2 cuốn sách với chủ đề khác nhau cùng lúc. Khi đọc mà tôi không thấy tiếp thu được điều gì, không hiểu nổi đoạn đó tác giả truyền đạt điều gì, tôi sẽ gấp cuốn sách đó lại, mở một cuốn khác với thể loại hoàn toàn khác ra đọc. Não của chúng ta không thể nhồi nhét thêm kiến thức về martketing vào thời điểm này, nhưng vẫn có thể tiếp nhận tri thức về kỹ năng sống.

Lướt web không chỉ cập nhật các tin tức thời sự, thể thao, công nghệ, mà còn cập nhật các xu hướng, các kiến thức mới về sử dụng công nghê, công cụ mới.

TẬP TRUNG VÀO NHỮNG GÌ KHIẾN BẠN HẠNH PHÚC

Nghĩ đến những giây phút khiến mình hạnh phúc sẽ giúp tái tạo lại cảm giác vui vẻ. Nó sẽ khiến bạn mỉm cười – và đẩy lùi căng thẳng. Nhớ về những người đã giúp đỡ, tự nói thầm “Cảm ơn Bố Mẹ, Thầy/Cô, anh, … đã giúp con, em hiểu/thấy/có được…” sẽ khiến tôi thấy mình cần phải cố gắng hơn nữa để xứng đáng với sự chỉ bảo, giúp đỡ đó.

Tôi cũng dành những ngày cuối tuần để đi câu cá hoặc chụp ảnh. Khi chụp ảnh, khi câu cá, tôi để tâm trí tôi hoàn toàn vào việc chụp ảnh, câu cá. Không được để những suy nghĩ về công việc xe kẽ vào. Hãy hòa mình, hãy tận hưởng.

Thực hành trong bao lâu để có được điều này?

40 ngày là khoảng thời gian để bạn có được điều này. Nếu bạn làm đi làm lại một việc gì đó đến 40 lần, bạn sẽ thuần thục việc đó. Hãy bắt đầu thay đổi từ ngay hôm nay. Bởi một thay đổi nhỏ cũng sẽ dẫn đến những kết quả cực kỳ ấn tượng mà bạn không thể tin được!